Marat/ De Sade  speelt zich af in het begin van de 19 e eeuw, Markies Alphonse De Sade is in krankzinnigengesticht Charenton opgenomen vanwege zijn pornografische geschriften en sociaal onaangepast gedrag. Hij verdoet zijn tijd met het regisseren van toneelstukken in de wasruimte van het gesticht.
In dit stuk heeft De Sade gekozen de moord op Jean-Paul Marat voor het voetlicht te brengen. De kijker kijkt aldus naar een stuk in een stuk.
De spelers zijn krankzinnig, dus ook zij hebben in feite dubbele rollen; zij brengen historische personages tot leven, tevens dienen de KTD-ers een geloofwaardige ‘gestoorde’ neer te zetten, iets waar zij wonderwel in slagen.
In het stuk gaat De Sade ondermeer  met Marat in dialoog,  de individualist tegenover de socialist. De schrijver brengt hiermee vervreemding in het stuk, een veel gebruikte techniek van auteur Peter Weiss.
Het stuk kent tevens verschillende lagen in tijd.
En de directeur van het gesticht, geneesheer-directeur Coulmier ziet het allemaal met gekromde tenen aan..

Regie: Bas Wisselink
Spel: Jack van Liesdonk , Erik Stronks, Joke Kok, Gonnie Ente, Jaap Liewes, Inge Flamma, Willem Kool, Jannie Nijland, Berna van Campen, Rita Willemsen, Sander Ambosius, Bennie Spiekker, Janine Stronks, Ans de Groot, Jochem Wesselink, Dinie Harmsen
Speeldata:
19 maart: Bargse Huus, ’s Heerenberg
1 en 2 april Schouwburg Amphion, Doetinchem
17 april: Parktheater Arnhem

12►

terug naar ‘Vorige producties’

Gelderlander 02-04-2005

Nicolet Steemers

Marat, de Sade: Tegenstellingen die op de lachspieren werken

Een opmerkelijke visie op ‘vrijheid, gelijkheid en broederschap’ ofwel wat betekent revolutie zonder radicaal copuleren stond gisteravond centraal in ‘Marat, de Sade’.

Het is een voorstelling vol tegenstellingen. De toneelvereniging Klein Theater Doetinchem voerde: ‘Marat, de Sade’ op in een setting waar je niet zo gauw een dialoog verwacht tussen een Franse revolutionair en markies De Sade: een gesticht. Het contrast tussen deze twee figuren uit de geschiedenis en hun politieke meningsverschillen vormt de rode draad. De Sade, die ooit in een gesticht terecht kwam nadat hij pornografisch materiaal schreef, schijnt daar in de wasruimte toneelstukken te hebben geregisseerd. Dit bracht de schrijver Peter Weiss op het idee om juist daar zijn filosofisch getinte toneelstuk te laten spelen. En zo kan het gebeuren dat je als toeschouwer midden in een diepe verhandeling van de markies over de ongelijkheid van de mens heftig wordt afgeleid door de randverschijnselen. Tussen stapels grauwe lakens op de grond bevinden zich namelijk vier persoonlijkheden met een stoornis, die weliswaar treurig zijn, maar toch erg op de lachspieren werken. Aan de ene kant werkt het bevrijdend om enige relativering aangebracht te zien in een zwaar onderwerp, aan de andere kant kost het soms moeite je te concentreren op teksten die alleszins de moeite waard zijn.

En hoe moet je het nihilisme van De Sade laten bezinken als vlak voor hem de omroepster met de Franse vlag om haar lijf en een dweilstok in haar hand zich met een snoepetende man in het publiek gaat bemoeien? Ook de uitspraken van Marat hakken erin, maar waarom hij die moet doen in doen in een bad, terwijl hij omstandig verslag doet van zijn jeukende huid, blijft raadselachtig. Nou ja, ook wel weer begrijpelijk, want alle randverschijnselen hebben de bedoeling vervreemding in de hand te werken. Het is Brechtiaans toneel in optima forma, waarbij het publiek niet de kans krijgt zich door emoties mee te laten slepen en in slaap gesust te worden.

‘Marat, de Sade’ door Klein Theater Doetinchem (KTD) Regie: Bas Wisselink. Gezien in het Amphion in Doetinchem

terug naar ‘Vorige producties’